ŚWIĘTOKRZYSKI PORTAL EWE

REGIONALNA BAZA WIEDZY

Home » Energia Wodna » Wpływ MEW na otoczenie

 

 

Wpływ MEW na sieci energetyczne

Małe Elektrownie Wodne (MEW) są jednostkami wytwórczymi, które, z uwagi na mniejsze moce (rzędu kilkudziesięciu do kilkuset kilowatów), przyłączane są najczęściej do linii niskiego napięcia, rzadziej do linii średniego napięcia. Zakłócenia występujące w sieciach, z których korzysta przeciętny odbiorca mogą powodować uszkodzenia urządzeń elektronicznych. Zapady napięcia (nagłe zmniejszenie napięcia zasilającego do wartości w przedziale od 90% do 1 % napięcia deklarowanego) powodowane m.in. przez zwarcia lub włączanie dużych odbiorników do sieci (silników itp.) mogą powodować charakterystyczne mrugnięcia światła. Jeśli jedynym źródłem napięcia w linii jest stacja transformatorowa przekształcająca napięcie średnie (15 kV) na niskie (230V/400V), to w punkcie najbardziej oddalonym od stacji napięcie będzie niższe niż przy samej stacji (z uwagi na spadki napięcia i tzw. straty przesyłowe). W związku z tym groźniejsze i bardziej widoczne będą również zapady napięcia. Jednak w przypadku gdy w punkcie sieci pomiędzy siecią a odbiorcą pojawi się źródło generujące napięcie 230/400 V, spadek napięcia, liczony od źródła do odbiorcy, będzie mniejszy. W punkcie przyłączenia MEW do sieci, bez względu na wartość napięcia przed jej podłączeniem, będzie ono podwyższane i dążyć będzie do wartości generowanej z elektrowni.Kolejnym plusem zastosowania mikroźródeł w sieciach niskiego napięcia jest zmiana rozpływu prądu w sieci. Załóżmy, że przed włączeniem MEW do sieci linia pomiędzy stacją nN/SN a ostatnim odbiorcą przesyłała energię elektryczną o danej wartości, obciążając tym samym maksymalnie przewody. Po włączeniu elektrowni w punkcie sieci znacznie oddalonym od stacji transformatorowej, częściowe zapotrzebowanie odbiorców znajdujących się za MEW będzie zasilanych z mikroźródła. Oznacza to, że prąd płynący przewodami ze stacji do odbiorców nie będzie ich obciążał maksymalnie, bo zapotrzebowanie w danej chwili będzie pomniejszone o ilość energii wprowadzanej do sieci przez MEW. Dzięki temu, przy wzroście zapotrzebowania na energię elektryczną (pojawienie się nowych odbiorców), nie jest wymagana modernizacja bądź rozbudowa sieci dystrybucyjnej lub może być ona odłożona w czasie. Opisywane sytuacje zobrazowano na poniższym rysunku.

Rys. 1 Uproszczony schemat sieci z MEW przyłączoną do linii niskiego napięcia

Źródło: Instytut OZE

 

 Wpływ MEW na bezpieczeństwo powodziowe

Głównym zadaniem elektrowni wodnych jest produkcja energii ze źródeł odnawialnych. Jednak oprócz tej podstawowej funkcji hydroelektrownie spełniają szereg dodatkowych ról w gospodarce wodnej i środowisku. Można do nich zaliczyć między innymi działanie przeciwpowodziowe. Zachodzi ono w dwojaki sposób. Po pierwsze polega na gromadzeniu nadmiaru wody w wielkich zbiornikach i wstrzymywaniu oraz „spłaszczaniu” fali powodzi. Tę funkcję, swego rodzaju amortyzatorów, pełnią duże elektrownie zbiornikowe.

Drugi sposób w jaki elektrownie wodne wpływają na bezpieczeństwo powodziowe jest efektem skumulowanego oddziaływania wielu małych obiektów hydroenergetycznych. Polega ono na takim operowaniu jazami, które powoduje jak najdłuższe zatrzymanie wody w górnych odcinkach rzek i maksymalne spowolnienie jej spływu. W górnych partiach cieków dopływ akumulowany jest nie tylko poprzez retencję powierzchniową (zbiornikową), ale także poprzez retencję gruntową, która powoduje zatrzymanie proporcjonalnie znacznie większej ilości wody niż w wielkich zbiornikach. Tak rozumiane manewrowanie małymi jazami u źródeł rzek i utrzymywanie odpowiedniej wysokości piętrzeń przez MEW należy uznać za jeden z podstawowych i skutecznych sposobów kontrolowania zjawisk powodziowych.

 Wpływ MEW na środowisko

Małe elektrownie wodne, podobnie jak większość inwestycji, mogą w pewnym stopniu oddziaływać na środowisko. Oczywistym faktem jest, że takie przedsięwzięcia będą generować zarówno pozytywne jak i negatywne skutki. Jednak obecne technologie pozwalają ograniczyć negatywny wpływ do niezbędnego minimum.Głównym zarzutem stawianym wobec małych elektrowni wodnych jest negatywne oddziaływanie na ichtiofaunę poprzez przerywanie ciągłości morfologicznej rzeki, a także powodowanie uszkodzeń ryb przepływających przez turbiny. Jednakże obecnie zdecydowana większość elektrowni wodnych powstaje prawie wyłącznie na już istniejących piętrzeniach, a budowa przepławek jest, można rzec, obligatoryjna, dlatego też inwestycje te nie prowadzą do przerwania ciągłości rzek, a wręcz przeciwnie, do ich udrażniania. Dzięki temu występujące tam potamodromiczne gatunki ryb, takie jak np. pstrąg potokowy czy kleń oraz gatunki anadromiczne wpływające okresowo do rzek z morza, np. łosoś, troć wędrowna czy certa mogą dotrzeć do niedostępnych wcześniej miejsc tarliskowych, znajdujących się w górnych fragmentach rzek. Należy zauważyć, że w przypadku niewielkich cieków, nie będących kluczowymi trasami wędrówek ichtiofauny, jedyną szansą na zdobycie środków potrzebnych do przywrócenie ich ciągłości jest pozyskanie inwestora zainteresowanego realizacją MEW. Negatywne oddziaływanie turbin, poprzez wprowadzenie przyjaznych środowisku technologii, takich jak śruby Archimedesa umożliwiające przepłynięcie przez nie ryb, nie powodując uszczerbku na zdrowiu, czy też coraz częstsze stosowanie różnego rodzaju kurtyn behawioralnych, zostało prawie całkowicie wyeliminowane. Można zauważyć, że w ostatnich latach dokonał się znaczny postęp technologiczny w branży MEW i pozytywne oddziaływania zdecydowanie przeważają nad tymi negatywnymi. Co więcej, obecne podejście do tematu energetyki wodnej skierowane jest ku minimalizacji wpływu na środowisko, nawet kosztem zmniejszenia korzyści ekonomicznych. Tak więc dalszy rozwój małej energetyki wodnej przyczyni się do powstania nowych, coraz bardziej efektywnych technologii, a zarazem oddziałujących w minimalnym stopniu na środowisko.Ponadto eksploatacja elektrowni wodnych w pewnym zakresie przyczynia się do usunięcia ze środowiska wodnego odpadów, które są unoszone z prądem wody, przyczyniając się do zwiększenia czystości rzek. Śmieci osadzają się na kratach zabezpieczających turbiny oraz innych elementach elektrowni, skąd są okresowo usuwane.Elektrownie wodne produkują także ekologiczną energię, która zastępuje w sieci energię elektryczną wytwarzaną przez energetykę konwencjonalną. Dzięki temu zmniejszeniu ulega ilość wprowadzonych do atmosfery substancji takich jak SO2, NOx, CO2, CO, pyły, które są produkowane przez elektrownie zasilane paliwami kopalnymi. Dodatkowo niektóre z wymienionych związków zaliczane są do gazów cieplarnianych, które przyczyniają się do przyspieszenia zmian klimatycznych powodujących nasilenie występowania pogodowych zjawisk ekstremalnych.

Wpływ MEW na rozwój turystyki

Elektrownie wodne znane są ze swojej długowieczności i wiele obiektów, które przekroczyły 100 lat, jest w dalszym ciągu wykorzystywanych do produkcji energii elektrycznej. Niejednokrotnie zdarza się, że elektrownie te posiadają oryginalne wyposażenie, będące świadectwem rozwoju techniki, jaki dokonał się na przełomie XIX i XX wieku. Stanowią one także nie lada gratkę dla pasjonatów architektury, którzy na ich przykładzie mogą śledzić radykalne zmiany, jakie zaszły w budownictwie w okresie intensywnej industrializacji. Większość elektrowni wodnych lokowano w malowniczych miejscach, co w połączeniu z ich wysokimi walorami historycznymi sprawia, że stanowią one nie lada atrakcję turystyczną dla zróżnicowanej grupy odbiorców. Wiele z nich znajduje się między innymi na terenie województwa dolnośląskiego, opolskiego, czy pomorskiego. Ciekawym przykładem na stworzenie atrakcyjnej propozycji dla osób pragnących połączyć aktywny wypoczynek z edukacją jest szlak kajakowy elektrowni wodnych Raduni, który został udostępniony dla turystów w 2009 roku, stając się jednocześnie jednym z symboli gminy Pruszcz Gdański.Dzięki tego typu inicjatywom generowane są wymierne korzyści dla lokalnych społeczności, które mogą specjalizować się w usługach turystycznych, takich jak wynajem i transport sprzętu wodnego, gastronomia, hotelarstwo czy agroturystyka. Budowany jest ponadto prestiż regionu, który wynika z dbałości o środowisko naturalne i kultywowania wieloletnich tradycji. Tak więc, zabytkowe elektrownie wodne są istotnym bodźcem, dzięki któremu można pobudzić lokalny rynek turystyczny i przyczynić się do rozwoju gospodarczego regionu.

1W tym serwisie wykorzystywane są pliki cookies. Stosujemy je w celach zapamiętywania ustawień i zbierania anonimowych danych dla celów statystycznych. Użytkownik ma możliwość samodzielnej zmiany ustawień dotyczących cookies w swojej przeglądarce internetowej.